Việt Nam kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, thống nhất đất nước giai đoạn 1965 – 1975

Trong bài thơ chúc Tết năm 1968, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã viết: "Xuân này hơn hẳn mấy xuân qua / Thắng trận tin vui khắp nước nhà / Nam Bắc thi đua đánh giặc Mỹ / Tiến lên! Toàn thắng ắt về ta!". Lời hiệu triệu ấy không chỉ là nguồn cổ vũ tinh thần to lớn mà còn phản ánh khí thế quyết tâm của quân dân hai miền trong giai đoạn khốc liệt nhất của cuộc kháng chiến. Từ năm 1965 đến năm 1975, dân tộc Việt Nam đã trải qua những thử thách cam go, lần lượt đánh bại các chiến lược chiến tranh quy mô lớn của đế quốc Mỹ để đi đến ngày đại thắng, thu non sông về một mối.

Chống chiến lược “Chiến tranh cục bộ” (1965 – 1968): Mỹ đưa quân viễn chinh và quân đồng minh vào trực tiếp chiến đấu, mở các cuộc hành quân “tìm diệt” và “bình định”. Quân dân miền Nam đã anh dũng đẩy lùi các cuộc phản công mùa khô (1965 – 1967) và giành thắng lợi vang dội trong trận Vạn Tường (1965). Đặc biệt, cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968 đã giáng đòn quyết định, buộc Mỹ phải tuyên bố “phi Mỹ hoá” chiến tranh và chấp nhận ngồi vào bàn đàm phán tại Pa-ri.

Chống chiến lược “Việt Nam hoá chiến tranh” (1969 – 1973): Sau thất bại của “Chiến tranh cục bộ”, Mỹ chuyển sang dùng quân đội Sài Gòn làm lực lượng chủ yếu và mở rộng chiến tranh ra toàn Đông Dương. Dưới sự lãnh đạo của Đảng, quân dân ta phối hợp với quân dân Lào và Cam-pu-chia đập tan các cuộc hành quân xâm lược của địch. Cuộc Tiến công chiến lược năm 1972 đã chọc thủng nhiều phòng tuyến quan trọng, làm phá sản hoàn toàn chiến lược “Việt Nam hoá chiến tranh”.

Trong giai đoạn này, miền Bắc vừa sản xuất, vừa trực tiếp chống lại hai cuộc chiến tranh phá hoại bằng không quân và hải quân của Mỹ. Với phong trào "Ba sẵn sàng", quân dân miền Bắc đã bắn rơi hàng nghìn máy bay địch. Đỉnh cao là chiến thắng trong 12 ngày đêm cuối năm 1972, được coi là trận “Điện Biên Phủ trên không”, buộc Mỹ phải kí kết Hiệp định Pa-ri (27-1-1973), cam kết tôn trọng độc lập, chủ quyền của Việt Nam và rút quân về nước. Bên cạnh đó, miền Bắc luôn hoàn thành nghĩa vụ “hậu phương lớn” qua tuyến đường Trường Sơn, chi viện hàng vạn cán bộ, chiến sĩ và khối lượng lớn vũ khí, lương thực cho tiền tuyến miền Nam.

Sau Hiệp định Pa-ri, so sánh lực lượng thay đổi có lợi cho ta, Bộ Chính trị quyết tâm giải phóng miền Nam trong năm 1975. Cuộc Tổng tiến công và nổi dậy diễn ra thần tốc qua ba chiến dịch lớn:

Chiến dịch Tây Nguyên (4-3 đến 24-3): Mở màn thắng lợi, tạo bước chuyển sang tổng tiến công chiến lược.

Chiến dịch Huế – Đà Nẵng (21-3 đến 29-3): Giải phóng toàn bộ các tỉnh miền Trung.

Chiến dịch Hồ Chí Minh (26-4 đến 30-4): Với phương châm "thần tốc, táo bạo, bất ngờ, chắc thắng", năm cánh quân tiến thẳng vào Sài Gòn. Đúng 11 giờ 30 phút ngày 30-4-1975, lá cờ cách mạng tung bay trên nóc Dinh Độc Lập, báo hiệu cuộc kháng chiến toàn thắng.

Thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước (1954 – 1975) là một trong những trang sử chói lọi nhất của dân tộc, kết thúc 21 năm chiến đấu kiên cường và 30 năm chiến tranh giải phóng kể từ sau Cách mạng tháng Tám. Thành công này có được nhờ sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng, tinh thần đoàn kết vô song của nhân dân hai miền và sự ủng hộ quý báu của các lực lượng cách mạng thế giới. Thắng lợi này đã mở ra kỉ nguyên mới cho dân tộc Việt Nam: kỉ nguyên đất nước độc lập, thống nhất và đi lên chủ nghĩa xã hội.

Bài học về giai đoạn 1965 – 1975 mang giá trị giáo dục sâu sắc về sự kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại và vai trò của "hậu phương lớn" miền Bắc đối với "tiền tuyến lớn" miền Nam. Học sinh nhận thức được giá trị của hoà bình phải đổi bằng sự hi sinh anh dũng của các thế hệ đi trước, tiêu biểu như 10 cô gái thanh niên xung phong tại Ngã ba Đồng Lộc. Ý nghĩa lớn nhất của bài học là bồi đắp lòng biết ơn, ý thức bảo vệ chủ quyền quốc gia và trách nhiệm của thế hệ trẻ trong công cuộc xây dựng Tổ quốc hôm nay xứng đáng với tầm vóc vĩ đại của lịch sử.